Điều trị thiểu năng tuần hoàn não theo y học cổ truyền

Theo Hải Thượng Lãn Ông có ghi chép lại trong cuốn “Dương án, âm án” về một trường hợp bệnh nhân nữ 26 tuổi bị chứng đau đầu do âm hư và thuỷ suy. Theo ông, phần lớn đau đầu thuộc chứng hư ngoài loại đau đầu thuộc chứng thực như dương hư, huyết hư và do thủy suy, hỏa suy. Điều trị thiểu năng tuần hoàn não nếu nhẹ thì bổ huyết bổ khí, nặng thì bổ hoả, bổ thuỷ và thêm ngưu tất ngũ vị tử. Mặc dù phương pháp này được dùng cách đây nhiều thế kỷ nhưng vẫn phù hợp với những kết quả của nhiều công trình nghiên cứu gần đây về cơ cấu bệnh lý theo phân loại của y học cổ truyền. Đa số bệnh nhân thiểu năng tuần hoàn não ở các nhóm nghiên cứu có trạng thái lý hư nhiệt do thận âm hư và can huyết hư.

Ngoài ra, ở bệnh nhân thiểu năng tuần hoàn não có chứng huyết ứ với tỷ lệ cao, biểu hiện lâm sàng chủ yếu ở những bệnh nhân này thường là xuyên đau hoặc nặng đầu ở những khu vực nhất định và kèm theo ngủ ít, hay quên, chất lưỡi tím có nhiều điểm ứ huyết ở hay bên rìa lưỡi và đầu. Đối với biểu hiện cận lâm sàng thì người bệnh đều có rối loạn vi tuần hoàn, giảm khả năng biến dạng và di chuyển hồng cầu, tăng độ kết dính tiểu cầu,…

Chữa thiểu năng tuần hoàn não bằng đông y có thể điều trị kết hợp các phương pháp như châm cứu chữa thiểu năng tuần hoàn não, vật lý trị liệu và sử dụng những bài thuốc có tác dụng hoạt huyết và làm tăng lưu thông máu,… Tuỳ thuộc vào chứng trạng của người bệnh.

Bài thuốc 1

Biểu hiện hoa mắt, nhức đầu, tức ngực, buồn nôn, nôn, chán ăn, béo phì, mệt mỏi, nhợt, rêu lưỡi trắng, mạch hoạt.

Bài thuốc điều trị bao gồm 16gram bán hạ, 12gram trần bì, 16gram bạch truật, 16gram mạch nha, 16gram phục linh, 12gram hoàng kỳ, 12gram trạch tả, 6gram nhân sâm, 16gram thương truật, 16gram thần khúc, 12gram thiên ma, 12gram hoàng bá, 6gram can khương.

Cách sử dụng là bán hạ chế, sao bạch truật tẩm nước vo gạo, hoàng kỳ chích mật, sao hoàng bá rượu và thiên cám, can khương. Sắc các vị trên với 1700ml, lọc lấy bã 250ml. Uống ấm trong ngày, chia làm 5 phần.

Châm cứu:

Châm tả: thái dương, thuỷ phân, phong long, bách hội, tứ thần thông

Châm bổ: túc tam lý, tỳ du

Bài thuốc 2

Biểu hiện ù tai, đau đầu, cắn buốt 2 thái dương, ít ngủ, đau lưng, ra mồ hôi trộm. chất lưỡi đỏ, miệng đắng, rêu lưỡi ít, mạch tế sác.

Bài thuốc điều trị bao gồm 16gram thiên ma, 16gram thạch quyết minh, 12gram sơn chi tử, 12gram ngưu tất, 12gram tam ký sinh, 12gram đỗ trọng, 16gram phục thần, 12gram hà thủ ô trắng, 10gram câu đằng, 10gram hoàng cầm.

Cách sử dụng: sao thiên ma cám và thạch quyết minh sống sau đó sắc với 1800ml nước còn 900ml. Các vị còn lại cho vào sắc lọc bỏ bã lấy 250ml và chia đều 5 phần, uống trong ngày.

Châm cứu:

Châm bổ: tam âm giao, thận du, tỳ du

Châm tả: đầu duy, thái dương, bách hội

Bài thuốc 3

Biểu hiện: chóng mặt, hoa mắt, da niêm mạc nhợt, ăn kém, ngại nói, tim hồi hộp, thở ngắn, đại tiện phân lỏng, chất lưỡi bệu, rêu lưỡi trắng.

Bài thuốc điều trị bao gồm: bạch truật 16 gram, hoàng kỳ 16 gram, đương quy 16 gram, thục địa 24 gram, phục linh 12 gram, bạch thược 12 gram, nhân sâm 8 gram, trần bì 8gram, cam thảo 6 gram, viễn chí 6 gram, ngũ vị tử 6 gram.

Cách sử dụng: hoàng kỳ chích mật, bỏ lõi viễn chí, sao bạch truật hoàng thổ. Sắc các vị thuốc trên với 1800ml, bỏ bã lọc 250ml. Uống ấm trong ngày và chia đều 5 phần.

Châm cứu:

Châm bổ: tam âm giao, túc tam lý, tâm du, tỳ du

Châm bình bổ bình tả: bách hội, phong trì, thái dương

Bài thuốc 4

Biểu hiện: đau đầu theo cơn, mặt nóng bừng, ăn uống kém, chất lưỡi bệu, nặng thì có thể ngất, mạch trầm tế, vô lực.

Bài thuốc bao gồm 16gram hoài sơn, 16gram sơn thù, 32gram thục địa, 12gram trạch tả, 12gram đan bì, 12gram bạch linh, 4gram hắc phụ tử, 4gram nhục quế.

Cách sử dụng: sắc các vị thuốc trên với 1700ml, bỏ bã lọc lấy 250ml nước, uống ấm trong ngày, chia làm 5 phần.

Châm cứu:

Châm bổ, châm ôn các huyệt tỳ du, mệnh môn, thận du, tam âm giao

Cứu quan nguyên, khí hải

Phòng ngừa thiểu năng tuần hoàn não

Hiện nay chưa có phương pháp điều trị nào có thể làm đảo ngược hoàn toàn quá trình thoái hoá. Cách để phòng bệnh và chữa bệnh đó là cải thiện môi trường sống, tinh thần lạc quan kết hợp với sinh hoạt và dinh dưỡng điều độ hợp lý, vận động đúng cách. Ngoài ra, bệnh nhân cần lưu ý trong tư thế sinh hoạt, tránh quay cổ một cách đột ngột hay đứng lên ngồi xuống quá nhanh. Nếu cảm thấy chóng mặt, bệnh nhân nên ngồi hoặc nằm ngay xuống và nên đi thăm khám sức khỏe định kỳ. Qua đó có thể hạn chế được những biến chứng nguy hiểm không mong muốn xảy ra do thiểu năng tuần hoàn não hay chứng thiếu máu lên não gây ra.

Tóm lại, thiểu năng tuần hoàn não là tình trạng thiếu máu cung cấp cho não với những triệu chứng như đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, suy giảm trí nhớ, mất ngủ,… Thiểu năng tuần hoàn não có thể được điều trị theo phương pháp y học cổ truyền, tuy nhiên nếu không được phát hiện kịp thời có thể dẫn tới tai biến mạch máu não và ảnh hưởng tới sức khỏe người bệnh. Vì vậy, khi có dấu hiệu bất thường hãy tới ngay cơ sở y tế để thăm khám và có phương pháp điều trị phù hợp.

Nguồn: Đông Tây y Trường Xuân

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *